§18. ЗАТТАРДЫҢ ӘРТҮРЛІ ЖАҒДАЙЫНДА БӨЛШЕКТЕРДІҢ ӨЗАРА БАЙЛАНЫСЫ ҚАЛАЙ ПАЙДА БОЛАДЫ?

Бізді қоршаған заттар қатты, сұйық немесе газтәріздес болады.
Жер бетінде көбіне азот, оттегі және көмірқышқыл газы газтәріздес болады. Жер атмосферасы осы газдар қоспасынан тұрады. Сондай-ақ ауаның құрамына су буы кіреді.
Жер бетіндегі ең көп таралған сұйықтық- су. Сусыз жер бетінде тірі организм үшін өмір сүру мүмкін емес.
Бізді қоршаған нысандар көбінесе қатты заттардан тұрады.

Газ, сұйық және қатты заттың молекулалары қалай орналасады және қалай қозғалады?

ТАПСЫРМАЛАР
  • Мұз ерігенде оның пішіні неге өзгереді?
    (Оқушылар түсіндіреді: себебі бөлшектер арасындағы байланыс әлсіреп, еркін қозғала бастайды.)
  • Табиғаттағы заттар үнемі өзгеріп отырады: су буға айналады, жаңбыр қайтадан суға айналады.
    Сұрақ:
    Бұл айналымнан қандай адамдық қасиетті үлгі етуге болады?
  • «Егер мен су молекулам болсам...» деген тақырыпта 3–4 сөйлемдік мини-эссе жаз.
    (Оқушы су күйінен газға өткен кезде өзін қалай сезінетінін, не байқайтынын сипаттайды.)
Үйге тапсырма:
Сұрақ: Заттың күйі өзгергенде бөлшектердің байланысы қалай өзгерді?
Нәтижеңді суретпен немесе шағын кестемен дәптерге түсір.
Made on
Tilda